Chả hạn, tập ảnh "Con người, tự nhiên và nghệ thuật" gồm toàn ảnh phụ nữ khỏa thân chụp dưới mọi giác độ, nghệ thuật xen lẫn tục, bán rất chạy
Ông tâm tình: "Đúng là số tôi may mắn. Tuy nhiên, chỉ có các tác phẩm kinh điển mới đứng vững lâu dài trong lòng độc giả". Sinh trưởng ở Quảng Ngãi nhưng sự nghiệp cách mạng và văn học của Hoài Vũ hoàn toàn gắn với Nam Bộ. Anh Nguyễn Văn Bổng, một nhà văn gốc Quảng Nam nhưng chí cốt với Nam Bộ, bất cứ nơi nào cần đến là anh có mặt.
Ông phân vua: "Một điều tôi lấy làm tự hào là tất cả tác phẩm của mình đều được kết tinh từ tấm lòng và vốn sống thực tại chứ không phải bịa đặt. Có cả sách đồi trụy, như bộ "Hoa Hoa công tử" của Hạ Phi rất dung tục, thác loạn.
Tuy nhiên, theo tôi những tác phẩm sau này của Kim Dung không hay bằng những tác phẩm trước đây của ông". Những năm từ 1965 tới 1970 là thời kỳ ông viết sung sức nhất, cũng là lúc ông cho ra đời hàng loạt bút ký về những tấm gương, đơn vị dũng mãnh: "Vàm Cỏ Tây dậy sóng", "Gái Lương Hòa", "Cánh én trên Vườm Thơm", "Nữ pháo binh thành phố", "Đồng bằng đổ lửa", "Làng hầm".
Riêng về Kim Dung, Hoài Vũ cho rằng tác phẩm của tiểu thuyết gia kiếm hiệp lẫy lừng này có ảnh hưởng rất lớn đối với độc giả Việt Nam, từ từng lớp bình dân đến trí thức.
1. Tập truyện dịch "Gió mưa đưa đẩy đôi ta" của ông được ấn hành năm 2013 cũng gây được để ý. Không chỉ làm thơ viết văn, Hoài Vũ còn được biết đến như một dịch giả rất có duyên với văn chương Trung Quốc đương đại. Đó là vốn sống của chính tôi, vốn sống của đồng đội và quần chúng.
Tôi cũng quí anh Trang Thế Hy, một cây bút máu nóng, đáng trân trọng. Có lúc tôi đang đi thì bị bom B.
Dù vậy, người dân vẫn cố bám đất, bám làng, cày cấy dưới làn bom đạn, không chịu vào ấp chiến lược…Và cứ mỗi chuyến đi thực tế như vậy ông đã viết được dăm bảy truyện ngắn, bút ký và vài bài thơ. Theo trông của dịch giả Hoài Vũ, văn chương Trung Quốc được dịch ở nước ta đã trở thành truyền thống, nhất là văn học cổ điển: "Trước năm 1975, sách văn học Trung Quốc ngập tràn Sài Gòn; bên cạnh văn học cổ điển là các tác phẩm đến từ Đài Loan, Hong Kong mà tiêu biểu là hai tác giả Kim Dung và Quỳnh Giao.
Thi sĩ Hoài Vũ kể rằng, nỗi ám ảnh nhất là những lúc đi chiến trận ba bốn tháng bám dân, có những vùng bị "đánh" trắng, không còn sự sống. Ông thổ lộ: "Tôi nhớ khi còn trong chiến khu, nhiều văn nghệ sĩ đã mang sách Kim Dung xuống hầm bí mật để đọc. Nhiều lần tôi thoát chết trong gang tấc. Và nếu không rõ tiểu truyện của ông thì nhiều người cứ ngỡ thi sĩ Hoài Vũ là người Long An, vì hầu hết sáng tác của ông đều gắn với mảnh đất này.
Giang Nam với tôi có đầy ắp kỷ niệm với nhau trên chiến trường Nam Bộ. Theo dòng xúc cảm, Nhà thơ Hoài Vũ còn kể cho chúng tôi nghe nhiều câu chuyện xúc động lẫn những chuyện cười… ra nước mắt về những nhân vật, những vùng đất mà ông từng gắn bó… 2.
Long An đã trở thành quê hương thứ hai của tôi. Từ những năm cuối thế kỷ XX đến đầu thế kỷ XXI, sách Trung Quốc được dịch in tràn ngập thị trường Việt Nam, lấn lướt sách dịch từ Pháp, Nga, Anh, Mỹ… Hầu như sách gì ăn khách ở Trung Quốc thì lập tức có mặt ở Việt Nam, trong đó có sách văn học, dù không phải quơ đều là văn học thứ thiệt
# Ngay trên trận mạc khắc nghiệt nhưng cũng đầy ái tình thương".
Còn nhiều và nhiều nhà văn đáng nói đến nữa, nhất là những người đã đem sinh mạng của mình đổi lấy độc lập, tự do cho Tổ quốc". Khi nước lên thì nhìn những dòng kênh rất thơ mộng, nhưng lúc nước rút thì xương người trắng xóa, có cả những mái tóc dài thiếu nữ quấn vào thân tràm. Thi sĩ Hoài Vũ là một trong những văn nghệ sĩ có mặt xuyên suốt mặt trận chống Mỹ, trải qua những thời điểm gian khổ và khốc liệt nhất.
Anh Đoàn Giỏi, một nhân tài văn học thực sự. Dưới mưa bom bão đạn, nhiều đồng đội và đồng nghiệp của Hoài Vũ đã ngã xuống, trong đó có những danh tiếng như Trần Hữu Trang, Nguyễn Thi, Lê Vĩnh Hòa, Lê Anh Xuân… Hoài Vũ là một trong số ít những người may mắn thoát khỏi lưỡi hái tử thần. Từng được nhiều người đọc thích thú.
52 hất lấp, may có bụi le ngã gần, tôi liền níu ngoi lên chớ không đã toi mạng.
Chiến tranh đâu chỉ bom đạn mà còn bao mối đe dọa khác luôn rình rập cướp đi sinh mạng con người. Đau lòng lắm. Và không thể quên anh Giang Nam, một con người chân chất, bình dị, sống có tình, gắn bó khắn khít với nhân dân. Nhà thơ Hoài Vũ cho hay nhiều đêm ông thức trắng vì một mẩu hồi ức xôn xao nào đó: "Tôi nhớ anh Lý Văn Sâm, một nhà văn có tài, một đội viên cộng sản vào tù ra khám suốt đời bám trụ tranh đấu với bít tất tấm lòng.
Điều đó cho thấy rằng chúng ta cũng cần phải thận trọng khi cho xuất bản các ấn phẩm dịch từ Trung Quốc". Ngoài Long An, tôi còn gắn bó với hai vùng đất khác là miền Đông Nam Bộ và vòng đai ven Sài Gòn, những nơi nuôi dưỡng tôi trưởng thành, cung cấp nguồn sáng tạo bất tận cho trang viết của tôi"! thi sĩ Hoài Vũ (bên phải) trong một chuyến thăm cứ văn nghệ ở Củ Chi.
Cái sâu sắc của một người từng trải, sự hóm hỉnh của một người thông minh, nét hồn nhiên cởi mở của một tâm hồn thi sĩ đã tạo nên một Hoài Vũ rất có duyên khi hội thoại, ngó về cuộc sống và văn học. Từ nhỏ, Hoài Vũ đã mê các tác phẩm văn chương cổ điển Trung Quốc, như "Thủy Hử", "lầu hồng mộng", "Tam quốc chí"… Sau này khi dùng thông suốt tiếng Hoa, ông có dịp tiếp xúc với nhiều tác phẩm văn chương đương đại Trung Quốc, mà tiêu biểu là của các nhà văn lớn: Lỗ Tấn, Quách Mạt Nhược, Mao Thuẫn, Ba Kim, Lão Xá, Đinh Linh… hiện giờ, qua con đường giao lưu với bạn bè cùng các nguồn tư liệu của tờ báo Sài Gòn giải phóng Hoa văn mà một thời kì dài ông gánh vác, ông có điều kiện liền theo dõi sự phát triển của nền văn học Trung Quốc hiện đại.
Những truyện ngắn của ông như "Người Sài Gòn", "Bông sứ trắng", "Tiếng sáo trúc", "Bông huệ trắng", "Gái thời chiến". Rồi trong khi qui định thế này thế nọ song sách viết về những mánh lới chính trị thâm, chuyện phòng the dung tục của một số cựu lãnh đạo chủ chốt… thì xuất bản khắp nơi. Nói tới Hoài Vũ nhiều người thường chỉ nhớ tới những bài thơ tình nổi danh được chắp thêm "cánh" bởi âm nhạc như: "Vàm Cỏ Đông", "Anh ở đầu sông em cuối sông", "Đi trong hương tràm", "Chia tay hoàng hôn"… đời trẻ sau này ít ai biết Hoài Vũ còn là một "cây" truyện ngắn và ký sự trận mạc nhạy bén.
Trước tình hình này, Hoài Vũ có cách đánh giá riêng: "Sự mở cửa quá thoáng của Trung Quốc dẫn đến tình trạng không quản lý nổi công tác xuất bản. Hoài Vũ tâm can: "Người ta nói tôi là người Long An cũng phải. Một lần khác tôi qua sông Bé, nước chảy mạnh làm đứt dây mây, tôi trôi giữa dòng nước lồng lộn, nhưng may tấp vào… một gốc cây to nên thoát chết".
Không cầu kỳ câu chữ, văn chương Hoài Vũ luôn tự nhiên, trẻ trung, da diết và nhân đức như chính con người ông, dù đó là thơ tình hay truyện ngắn, ký sự viết giữa lửa đạn. Sự oanh liệt và nỗi bi thương cứ tự nhiên trào ra đầu ngọn bút! hiện tại, chiến tranh đã lùi xa, nhưng kỷ niệm chiến trường xưa vẫn luôn sống lại trong ông, nhất là hoạt động văn nghệ bưng biền với những hình ảnh đẹp của bao nhà văn đồng cam cộng khổ.
Thực tiễn đau thương và hào hùng của trận mạc đã giúp Hoài Vũ trưởng thành và viết nên những tác phẩm gắn bó sâu sắc với đời thực.
Không có nhận xét nào:
Đăng nhận xét