Có lần Kim Hùng đến nhà Đức Hùng vừa uống rượu vừa tâm can đến tận khuya
Đã nhiều lần tôi trực tiếp chứng kiến, Đức Hùng lấy cả tiền lương của mình đến đón tiếp các nhà văn, thi sĩ, không muốn cho ai biết. # Nên khi chúng tôi tiếp hiệp tác viên, nhất là với văn nghệ sỹ nức tiếng, Ban giám đốc và Đức Hùng duyệt chi rất thoáng.
Những truyện ngắn của Đức Hùng, nếu đọc lướt qua, có thể có người không hiểu, nhưng đọc kỹ, săm soi từng chữ, từng dòng sẽ hiểu ý tác giả giấu đằng sau những dòng chữ lên xuống kia.
Đức Hùng, sau những hôm mai suy nghĩ, đề nghị Ban biên tập chúng tôi làm một cuốn sách có nội dung giới thiệu tiềm năng kinh tế của các tỉnh miền Trung với bạn bè trong nước và quốc tế bằng hai thứ tiếng Việt – Anh.
Gần như hiện thực cuộc sống, những điều thực qua, Đức Hùng đưa tuốt luốt vào truyện ngắn của mình. Đức Hùng là một trong những con người như vậy. Có nhẽ đây là cuốn sách song ngữ trước hết của một NXB ở miền Trung. Còn chuyện tìm bản thảo hay, có chất lượng, có lẽ Đức Hùng, trong những năm đầu NXB Đà Nẵng là người nồng nhiệt nhất. Nhà văn Đà Linh (ngồi) và cố nhà văn Nguyễn Văn Xuân đương thời mài miệt với sách.
Mấy anh em chúng tôi khi đó gồm Hoàng Hoài Nhơn, Tân, Dương Quang Hà, Kỳ Trung, Đức Hùng, Huỳnh Kim Hùng, Nguyễn Kim Huy, Ngô Đình Khánh. Đức Hùng lại rất thích tụ tập, điều này nhiều lúc cũng gây phiền cho gia đình. Kim Hùng chỉ nằm được một lúc rồi ngồi dậy, đi bộ đến nhà Đức Hùng, gọi Đức Hùng ra để tâm sự.
Mặc dù lúc đó rất bận với vai trò của một kế toán trưởng, nhưng Đức Hùng bỏ hết, cùng tôi rong ruổi suốt một tháng trời, đi hết mấy tỉnh miền Trung để chuẩn bị nội dung cho cuốn sách. Đức Hùng ngồi với Kim Hùng cho đến tận sáng. Ăn, ngủ, thức. Ngoài truyện ngắn, Đức Hùng có sáng tác thơ, tất nhiên thơ không là thế mạnh của Đức Hùng. Sẵn có “máu viết” trong người, được các nhà văn đàn anh vừa là “sếp” trực tiếp của NXB Đà Nẵng, lại là “thầy” hướng dẫn, Đức Hùng có nhiều thuận tiện.
Ngôi nhà nhỏ của Đức Hùng cả bếp, phòng tiếp khách, vừa là phòng ngủ sát vỉa hè Nguyễn Chí Thanh khoảng 12 m2 thường là nơi buổi chiều chúng tôi hay kéo đến vừa nhậu, vừa bàn bạc chuyện làm sách.
Dẫu vậy, những thời gian đầu của NXB Đà Nẵng, khi nhắc lại những kỷ niệm, không ai trong chúng tôi lại không nhắc đến Đức Hùng. Hoặc hơn nữa, sách của NXB Đà Nẵng phải là những quyển sách “nặng” về chất lượng, “sáng” về tầm tư tưởng, kiến thức. Còn một điều nữa, cũng phải nói ở Đức Hùng là sự ham viết.
Chúng tôi đã gặp gần như đầy đủ các vị lãnh đạo của các tỉnh, các tập đoàn, xí nghiệp lớn trong khu vực, thuyết phục họ ủng hộ việc làm của chúng tôi. Các nhà văn, thi sĩ lớn, nhà nghiên cứu đó đến với NXB Đà Nẵng không phải chỉ bằng tác phẩm mà cả tấm lòng, vì thấy NXB Đà Nẵng, nhất là Đức Hùng đón tiếp rất ân cần, chu đáo.
Những năm sau này, do nhiều nguyên do khách quan, cộng với việc để có điều kiện trông nom sức khỏe, Đức Hùng chuyển ra Hà Nội làm việc tại NXB cần lao. Hồi đó, chúng tôi sống với nhau là như thế.
Gần đây, Đức Hùng dạn dĩ đi vào con đường dịch thuật, làm việc chăm chỉ mài miệt.
Đức Hùng sẵn sàng bỏ hết các công việc để “hầu chuyện” các nhà văn, thi sĩ đàn anh. Những bản thảo hay như: “Bá tước Môngtơ Crítxtô”, “Hoa tuy líp đen” “Hoàng hậu Mácgô”, “Người thất bại trở về”, “Hành tinh khỉ”, “Trường sinh học”, “Tuyển tập thơ miền trung thế kỷ XX”, “Tuyển tập văn miền trung thế kỷ XX”, "Một tiếng đờn”.
Nguyễn Đức Hùng-Nhà văn Đà Linh Buổi ban đầu của NXB Đà Nẵng, điều tót vời, là có nhiều người máu nóng với nghề. Cách viết của Đức Hùng tôi cho là lạ. Đặc biệt có một nhân vật mà chúng tôi chẳng thể nào quên là kiến trúc sư người Ba Lan Kazich, ông là khách quen đến độ gần như là người nhà của ngôi nhà này.
Đều nói về sách. Ngôi nhà nhỏ này, cũng là chốn đi về của nhiều văn nghệ sĩ nức tiếng như nhà văn, thi sĩ Nguyên Ngọc, Thanh Thảo, Ngô Thế Oanh, Thái Bá Lợi, Nguyễn Thụy Kha, Nguyễn Trọng Tạo, Bùi Minh Quốc,
Rất mừng, dù là ngày cận Tết, nhưng do sự nồng hậu của mọi người, nhất là Đức Hùng, công tác phát hành sách khôn xiết thuận tiện. Ngôi nhà tưởng chật nhưng kỳ thực chủ nhân rất rộng lòng, lúc nào trong nhà cũng để sẵn món nhậu, không phải vậy thì chạy ào ra quán gần đó mua món “phá lấu” giá rẻ lại nhiều có thể lai rai đến tận khuya.
Mỗi lần có nhà văn, thi sĩ nức danh đến NXB Đà Nẵng, người vui nhất trong NXB có lẽ là Đức Hùng.
Lúc đó, gần như chúng tôi đi cũng vì sách, ăn, ngủ cũng vì sách. Khi hoàn tất cuốn sách cũng là thời gian gần Tết, tôi, Đức Hùng cùng thảy Ban Giám đốc NXB Đà Nẵng lại phát xuất để phát hành. Tôi còn nhớ một kỷ niệm. Sách phát hành xong, NXB thu được một nguồn tài chính đủ để cho anh chị em trong NXB đón Tết vui vẻ, và hạnh phúc nhất cho anh em chúng tôi lúc đó, cuốn sách ra đời do ý tưởng của Đức Hùng được nhiều lãnh đạo các tỉnh miền Trung đón nhận, họ gửi lời cảm ơn Ban Giám đốc NXB Đà Nẵng.
Nhà văn Đà Linh chơi với chúng tôi ở thủa ban sơ của NXB Đà Nẵng rất thân. Có nhiều cái chung: Cùng đồng hương Quảng Nam – Đà Nẵng, cùng tốt nghiệp đại học và lớn hơn cả là cùng một đồng vọng, cùng một chí hướng, nao nức muốn xây dựng một NXB ra tấm, ra món ở miền Trung.
NXB Đà Nẵng lúc đó gần như là một ngôi nhà lớn được đón tiếp các nhà văn, thi sĩ, nhà nghiên cứu, nhà sử học.
Đọc những truyện ngắn mà Đức Hùng sáng tác như: “Nàng Kim Chi sáu ngón”, “Ngôi nhà sáng tạo”, “Chuyện của Người”. Trần Kỳ Trung. Truyện vừa “Giấc mơ dòng sông” nói về việc xây dựng cây cầu quê hương, những phận đời chìm nổi trong cuộc chiến tranh, sự phấn đấu kiên cường của sức người để thắng tự nhiên. Hồi ấy Kim Hùng mỗi khi có chuyện buồn là uống rượu, rượu vào lời ra. Điểm lại, rất ít NXB trong cả nước có được hạnh phúc này.
Có ai dè. Phải ở công viên, hay ở cơ quan thì không sao, đằng này lại ở nhà của Đức Hùng, phải để cho vợ, con của Đức Hùng còn ngủ nữa chứ! Tìm cách kéo Kim Hùng về, đưa Kim Hùng về đến khu tập thể, vào tận giường ngủ chúng tôi mới yên tâm. Năm 1990 – 1991 đất nước bắt đầu bước vào tuổi đổi mới rất cần những cuốn cách có nội dung tuyên truyền về vấn đề này. Buổi ban sơ của NXB Đà Nẵng, nhiều chuyện vui không thể không kể ra đây.
Thời đó, ở NXB Đà Nẵng, được đánh giá là thời hạnh phúc nhất, vì chúng tôi có nhiều điều kiện thuận lợi: Tài chính dồi dào, có lãnh đạo biết người, biết việc. Sau mấy cuộc họp trao đổi đi đến hợp nhất, chúng tôi lấy tên cuốn sách đó là: “Miền Trung- thời cơ đầu tư và phát triển”. Sự tìm tòi, mày mò nuốm tạo cho mình một phong cách viết biệt lập là có ở Đức Hùng.
Có thể nói chuyện với Đức Hùng cả ngày về chuyện văn thơ, về chuyện sáng tác. Nên thế thời Đức Hùng giữ chức Phó giám đốc kiêm Tổng biên tập, NXB Đà Nẵng có một số quyển sách gây tiếng vang, được bạn đọc đánh giá cao. Đức Hùng dịch tác phẩm “Cảm ơn” của tác giả Daniel Pennac phải nói là sự kỳ công, vì tôi được biết, ngay như tác phẩm này ở bên Pháp, nhiều người Pháp đọc còn không hiểu, thế mà Đức Hùng thế chuyển ngữ tác phẩm này sang tiếng Việt, cho người Việt đọc thì quả là quá giỏi! Điều nguyện vọng cháy bỏng của Đức Hùng là xuất bản sách phải ra xuất bản, không chạy theo những thị hiếu tầm thường.
Gần như lúc đó, chúng tôi chỉ có một say mê về chuyện làm sách. Một con người để lại dấu ấn sâu đậm nhất về sự hình thành và phát triển của một NXB miền Trung. Xuất bản trong thời kỳ này, có dấu ấn của Đức Hùng, tạo được uy tín trong lòng độc giả.
Cứ ngồi lại là chúng tôi bàn đủ thứ trên đời, gia đình lấy chỗ nào mà ngủ, nhưng cũng thành ra, đây cũng là nguồn tư liệu phong phú mà về sau để Đức Hùng đưa vào nhiều truyện ngắn của mình. Từng là niềm tự hào của văn hóa Việt như Nguyễn Tuân, Văn Cao, Hữu Loan, Phùng Quán, Thu Bồn, Huy Cận, Tế Hanh, Nguyễn Đình Thi, Trần Quốc Vượng, Dương Trung Quốc. Bản thảo ở đâu? bóng gió bao nhiêu Đức Hùng cũng động viên anh em cố tìm bằng được.
Đức Hùng có năm, sáu tập truyện ngắn đã in. Lúc đó Đức Hùng là kế toán trưởng, nắm quyền thu chi trong tay, lại được Ban giám đốc tin tưởng. Sáng sau Đức Hùng đến cơ quan kể cho chúng tôi nghe.
Không có nhận xét nào:
Đăng nhận xét